Šume se ubrzano menjaju širom sveta: Naučnici ozbiljno zabrinuti

Drveće je ključno za život na Zemlji - upija ugljen-dioksid, proizvodi kiseonik, čuva zemljište, reguliše vodu, pruža stanište brojnim životinjama i ljudima obezbeđuje hranu, drvo i hlad tokom vrelih dana. Ipak, nova istraživanja pokazuju da se šume širom sveta brzo menjaju - i to ne na dobar način.

Velika međunarodna studija, objavljena u naučnom časopisu Nature Plants, otkriva da šumski ekosistemi postaju sve sličniji jedni drugima, gube biodiverzitet i postaju manje otporni na klimatske promene. Naučnici su analizirali više od 31.000 vrsta drveća širom sveta i zaključili da u budućnosti dominaciju preuzimaju brzorastuće vrste, dok spororastuće i stare vrste nestaju.

Zaokret Ilona Maska: SpaceX stavlja Mars na čekanje, novi prioritet je naseljavanje Meseca

Otkriveno misteriozno biće staro 400 miliona godina: Naučnici zbunjeni nepoznatim oblikom života

Prema rečima istraživača, posebno su ugrožene vrste koje rastu sporo, imaju tvrdu koru i dug životni vek, a najčešće se nalaze u tropskim i suptropskim šumama. Upravo te vrste čine "kičmu" šumskih ekosistema - stabilizuju šume, skladište ugljenik i čine ih otpornijim na promene.

Kako se klima menja i kako se šume sve više seku ili eksploatišu, prednost dobijaju vrste koje brzo rastu, ali su manje izdržljive. Takva stabla su osetljivija na suše, oluje, štetočine i bolesti, zbog čega šume postaju nestabilnije i slabije u borbi protiv klimatskih promena.

Studija takođe upozorava na širenje neautohtonih (stranih) vrsta drveća, koje se lako prilagođavaju poremećenim sredinama, ali ne mogu da zamene ulogu domaćih vrsta. One dodatno otežavaju opstanak autohtonog drveća jer pojačavaju borbu za vodu, svetlost i hranljive materije.

Najveći gubici očekuju se u tropskim i suptropskim područjima, gde postoji najveći broj jedinstvenih biljnih vrsta. Mnoge od njih rastu na malim područjima i mogu potpuno nestati ako se njihova staništa unište.

Naučnici ističu da su ljudske aktivnosti glavni uzrok ovih promena - klimatske promene, krčenje šuma, intenzivna seča, ali i forsiranje brzorastućih vrsta zbog brze zarade.

Stručnjaci pozivaju da se više ulaže u zaštitu i sadnju spororastućih i retkih vrsta, jer samo raznovrsne šume mogu ostati stabilne, zdrave i otporne u budućnosti.

Kina lansirala eksperimentalnu svemirsku letelicu: Četvrti put od 2020. godine

Pronađeni organski molekuli van Mlečnog puta: Reči naučnika odjeknule svetom